تاريخ : چهارشنبه 1389/09/17 | 7:53 بعد از ظهر | نويسنده : (علي)

سوالات دانش هاي زباني و ادبي کتاب فارسي اوّل راهنمايي 

-----------------------------------------------------

1-   زبان چيست ؟براي ارتباط با ديگران و بيان مقصودخود از زبان استفاده مي کنيم.

 

2-    زبان به چه شکل هايي ظاهرمي شود ؟زبان معمولاً به شکل گفتار ،نوشتار و اشاره ظاهر مي شود .

 

3-   خط چيست ؟ خط ، مجموعه اي از نشانه هاي مکتوب زبان است که در زبان هاي گوناگون شکل هاي مختلفي دارد .

 

4-   به چه کلماتي مترادف مي گويند ؟به کلمات هم معني مترادف مي گويند .

 

5-   فرق زبان و ادبيّات چيست ؟هرگاه بخواهيم مقصود خودرا بيان کنيم از زبان استفاده مي کنيم امّا وقتي بخواهيم همان مقصود ومنظور را زيباتر و تاثير گذارتر بگوييم ، از ادبيّات بهره مي گيريم .

 

6-   انواع جمله را نام ببريد ؟ جمله ي خبري ،پرسشي،امري ،عاطفي

 

7-   نظم چيست؟در ادبيّات کلامي را داراي وزن و آهنگ وقافيه باشد نظم است . نظم همان شعر است.

 

8-   نثر چيست ؟ نثر سخني است که وزن و آهنگ وقافيه ندارد ، نوشته هاي معمولي را نثر مي گويند .

 

9-   نثر به چند دسته تقسيم مي شود ؟به دو دسته 1-نثر ساده 2- نثر ادبي

 

10-نثر ادبي چيست ؟ نثري است که نويسنده به زيبايي نوشته توجّه فراوان دارد تا تاثير سخن خود را بيشتر کند.

 

11-کلمات ساده کدامند؟کلماتي هستند که تنها يک جزء دارند .

 

12-کلمات غير ساده کدامند ؟ کلماتي که بيش از يک جزء دارند .

 

13- سجع چيست ؟ کلماتي که از نظر حروف آخر يکسان باشند و همچنين هماهنگ و هم وزن باشند در نثر سجع ناميده مي شوند .

 

14- نثر مسجّع چيست ؟ نثري است که داراي سجع باشد .

 

15- بدل را تعريف کنيد ؟ کلمه هايي که درباره ي کلمات پيش از خود توضيح بيشتري مي دهند ، بدل ناميده مي شوند .

 

16- براي حفظ زبان وادبيّات فارسي چه بايد کرد ؟ بايد قواعد آن را بشناسيم و آن ها را رعايت کنيم .

 

17- کلمات هم آوا را تعريف کنيد ؟ کلماتي هستند که به يک صورت تلفّظ وخوانده مي شوند ولي در نوشتار ومعنا متفاوت هستند .

 

18- تشخيص چيست؟ هرگاه ويژگي هاي انسان را به غير انسان بدهيم به آن شخصيّت بخشي يا تشخيص مي گويند .

 

19-مراعات نظير چيست ؟ به کلماتي که به صورت يکمجموعه يا شبکه مي آيند مراعات نظير مي گويند . مراعات نظير باعث زيبايي سخن مي شود .

 

20- تکرا ر چيست و چه تاثيري بر روي خواننده مي گذارد ؟ هرگاه نويسنده بخواهد بر چيزي تاکيد کند آن را تکرار مي کند ، اين تکرار آگاهانه بر تاثير سخن مي افزايد .

 

21- زاويه ي ديد در بيان داستان يعني چه ؟داستان ها يا از زبان اوّل شخص بيان مي شوند يا سوم شخص . به اين شيوه ي بيان داستان زاويه ي ديد مي گويند .

 

22- اگر «ک» به آخر اسمي اضافه شود چه تغييري در معني آن صورت مي گيرد ؟ «ک» معني خردي و کوچکي به کلمات مي دهد .

 

23- وقتي شعري را به نثر تبديل مي کنيم چه اتّفاقي مي افتد ؟ وقتي شعربه نثر تبديل مي شود قسمت هاي مختلف آن جابه جا مي شود و کلمات در جاي اصلي خود قرار مي گيرند.

 

24- فعل امر چيست ؟ فعلي است که انجام کاري را از ما مي خواهد .

 

25- فعل نهي چيست ؟ فعلي است که مارا از انجام کاري باز مي دارد .

 

26- قالب رباعي چيست ؟ نمودار آن را رسم کنيد . رباعي يعني چهارگانه يعني اين نوع شعر چها ر مصراع دارد.

 

...............................#             ..............................#

 

...............................*             ..............................#

 

27- انواع نامه را نام ببريد ؟ دوستانه يا خانوادگي ،رسمي و اداري

 

28- در نامه اي که پست مي شود به چه نکاتي بايد توجّه کرد ؟ 1- کاغذ نامه تميز و مناسب باشد .2- با خطّ زيبا و خوانا بنويسيم .3- از کلمه ها و عبارت هاي مناسب و زيبا استفاده کنيم .4- بروي پاکت نامه نشاني دقيق خود را و گيرنده ي نامه را بنويسيم .5- تمبر نامه فراموش نشود .6- عنوان و عباراتي که در نامه ي دوستانه يا خانوادگي به کار مي رود با عبارات نامه هاي رسمي و اداري فرق مي کند .

 

29- نشانه هاي (س) و (ع) و (ره) در مقابل نام امامان وبزرگان به چه معناست ؟ (س) يعني سلام اللّه عليها ، بر او (زن ) درود باد.

 

(ع) يعني عليه السّلام ، براو درود باد

 

(ره) يعني رحمت اللّه عليه ، رحمت خداوند بر اوباد .

 

30- به چه شعري قطعه مي گويند ؟ قطعه شعري است که در آن به پند و اندرز و مسائل اخلاقي و اجتماعي مي پردازند و مصراع هاي دوم همه ي بيت هاي آن هم قافيه هستند .

 

31- نهاد چيست ؟ نهاد کلمه هايي است که جمله درباره ي آن خبلر يا توضيحي مي دهد .

 

32- مسند چيست ؟ صفت يا حالتي است که به نهاد جمله نسبت داده مي شود .

 

33- فعل اسنادي چيست ؟ به فعل هايي مانند است ، بود و شد فعل اسنادي مي گويند .

 

34- خاطره را تعريف کنيد ؟ هرگاه صحنه ها يا حادثه هايي را که در زندگي روي داده يا مشاهده شده است را بازگو کنيم يا بنويسيم به آن خاطره مي گويند .

 

35- در بيان خاطره به چه نکاتي بايد توجّه کنيم ؟ هنگام گفتن و نوشتن خاطره به همه ي نکاتي که خاطره را مستند مي کند بايد اشاره کنيم .

 

36- ضمير را تعريف کنيد؟ ضمير کلمه اي است که جانشين اسم مي شود و از تکرار آن جلوگيري مي کند .

 

37- ضمير ها به چند دسته تقسيم مي شوند ؟ نام ببريد . به دو دسته !- ضمير جدا (منفصل ) 2- ضمير پيوسته (متّصل )

 

38- ضمير هاي جدا کدامند ؟ من ،تو ،او ، ما ، شما ،ايشان (آنها)

 

39- ضمير هاي متّصل کدامند ؟ __- م __- ت __- ش مان تان شان

 

40-کلمات از نظر ساخت به چند دسته تقسيم مي شوند ؟ به دو دسته 1-ساده 2- غير ساده

 

41- اسم غير ساده يا مرکّب را تعريف کنيد ؟ اسم مرکّب از دو يا چند واژه ي معنادار تشکيل مي شود . مثل : سربازخانه

 

42- داستان هاي رمزي و نمادين را تعريف کنيد ؟ داستان نويسان با استفاده از تخيّل و آوردن شخصيّت هاي غير انسان ، ذهن مارا وا مي دارند تا شبيه آن ها را در جامعه و اطراف خود پيدا کنيم ،اين گونه داستان ها رلا داستان هاي رمزي ونمادين مي گويند .

 

43- ترجمه چيست؟ اگر بخواهيم با ادبيّات کشورهاي ديگر آشنا شويم بايد آن ها را به زبان خودمان برگردانيم . به اين روش ترجمه مي گويند .

 

44- مترجم کيست ؟ به کسي که ترجمه مي کند ، مترجم مي گويند.

 

45- مترجم چه مهارت هايي بايد داشته باشد ؟ بايد با دو زبان يعني زباني که از آن ترجمه مي کند و زباني که به آن ترجمه مي شود کاملاً آشنا و مسلّط باشد .

درس هاي انشا/ اوّل راهنمايي

 

درس پانزدهم :قطعه

 

قطعه ،شعري است که در آن به پند واندرز و مسائل اخلاقي و اجتماعي مي پردازند و مصراع هاي دوم همه ي بيت هاي آن هم قافيه هستند .

 

موضوع انشا :

 

1-درباره ي يکي از شخصيِّت هاي زير چند خط بنويسيد .

 

ستّارخان

 

رئيس علي دلواري

 

ميرزا کوچک خان جنگلي

 

2- درباره ي پروين اعتصامي و شعر هاي او انشا بنويسيد .

 

--------------------------------------------------------------------------

 

درس هاي انشا / اوّل راهنمايي

 

درس شانزدهم:خاطره نويسي

 

خاطره نويسي همچون نامه نگاري و سفرنامه نويسي يکي از انواع نوشتن است . هرگاه صحنه ها يا حادثه هايي را که در زندگي روي داده يا مشاهده شده است ، بازگو کنيم يا بنويسيم ، به آن خاطره گويند . هنگام گفتن يا نوشتن خاطره ، به همه ي نکاتي که خاطره را مستند مي کند ، بايد اشاره کنيم . خاطره نوشته اي است شخصي که معمولاً زيبا ، عاطفي و پرجاذبه است .ص/116

 

موضوع انشا :

 

1-   خاطره اي از کودکي پدر و مادرتان بنويسيد .

 

2-   زيباترين خاطره ي خود را از کلاس ادبيات بنويسيد .

 

3-   بهترين اتّفاقي که در طول زندگي برايتان رخ داده بنويسيد .

 

تمرين :

 

1-   با کلمه ها و ترکيب هاي زير جمله بسازيد .

 

متواضع و صميمي :

 

دانش آموختگي :

 

خير و صلاح :

 

تکاليف :

 

موظّف :

 

توصيه ها :

 

غلتيدند:

 

نکته ها :

 

1-   يکي از راه هاي پرورش ذهن خلاّق ، خاطره نويسي است ، خوب است دفتر يادداشتي براي ثبت روي دادهاي روزانه داشته باشيم .

 

2-   ساده ترين اتّفاق و حوادث هم مي تواند سر آغاز نوشتن يک خاطره ي ماندگار باشد .ص/147

 

--------------------------------------------------------------------------

 

درس هاي انشا / اوّل راهنمايي

 

درس هفدهم : توصيف

 

نويسندگان براي زيباتر کردن نوشته ي خود از توصيف استفاده مي کنند .توصيف باعث مي شود تا احساس نويسنده را بهتر دريابيم و متن در ما تاثير بيشتري بگذارد .

 

توصيف زماني زيباست که دقيق و همراه با ذکر جزئيّات و سرشار از احساس و عاطفه باشد . در توصيف هرچيز ، بايد به دوري ، نزديکي ، رنگ ، اندازه ، بو ، لطافت وزبري و رابطه ي آن با پديده هاي اطراف توجّه کنيم؛ مثلاً اگر بخواهيد کلاس خود را توصيف کنيد ، به همه ي خصوصيّات کلاس مانند رنگ ، فضا ، موقعيّت آن مدرسه ، اشياي موجود در آن و .... توجّه کنيم . ص/165

 

موضوع انشا :

 

1-   يکي از ايثار گران و فداکاران شهر يا روستاي خود را در ده سطر معرّفي کنيد .

 

2-   پرچم سرفراز ايران

 

3-   زيبايي هاي دريا را تو صيف کنيد .

 

4-   کلاس درس خود را توصيف کنيد .

 

-----------------------------------------------------------------------------

 

درس هاي انشا /اوّل راهنمايي

 

درس هيجدهم: تخيّل

 

به اين دو بيت توجّه کنيد :

 

چادر من چلچراغي از صفاست

 

چادر من باغي از آيينه هاست

 

باغي از آيينه هاي دوستي

 

باغي از مهر و صفاي دوستي

 

شاعر در عالم خيال ، چادر عشاير را هم چون چلچراغي روشن و درخشان و با صفا ديده است و در سه مصراع بعدي نيز آن را چون باغي از آيينه که پر از دوستي و مهر و صفاست ، معرّفي کرده است . در دنياي واقعي ما هيچ چادري مانند باغي از آيينه نيست امّاشاعر با بهره گيري از تخيّل خويش چنين چادري را ساخته است ،اين تصوير ها و توصيف ها به شعر ونوشته زيبايي مي بخشند و بر تاثير و گيرايي آن مي افزايند .ص/170

 

موضوع :

 

1-   عشاير ذخاير انقلاب اند يعني چه ؟

 

2-   چگونه مي توان به وطن خدمت کرد ؟

 

نکته ها :

 

1-   در توصيف پديده ها بايد به خصوصيّات و ويژگي هاي آن دقّت کنيم .

 

2-   به کارگيري تخيّل ، علاوه بر زيباترشدن نوشته ، به پرورش ذهن و خلاّقيت کمک مي کند .

 

تمرين :

 

1-   با استفاده از تخيّل خود درباره ي درياي خزر يا خليج فارس چند سطر بنويسيد .

 

2-    زيبايي هاي ادبي بيت زير را توصيف کنيد .

 

چشمه سار دشت با من آشناست            کوه و دشت و گلّه با من هم صداست

 

--------------------------------------------------------------------------

 

درس هاي انشا /اوّل راهنمايي

 

درس نوزدهم : چند موضوع انشا

 

1-عدالت و آزادي

 

2- توصيف زيبايي هاي بهار

 

3- توصيف شاعرانه ي يک شب روشن ومهتابي

 

4- چرا ميهنم را دوست دارم؟

 

5- موفقيّت را در چه مي دانيد ؟

 

6- مدرسه ي خود را توصيف کنيد .

 

7- درباره ي شکست و پيروزي انشا بنويسيد .

 

8- فوايد مشورت را بنويسيد .

 

9- يک روز باراني را توصيف کنيد .

 

10- درباره ي ارزش وقت انشا بنويسيد .

 

11- دوران نوجواني را توصيف کنيد.

 

12- درباره ي ورزش انشا بنويسيد .

 

13- چرا کتاب بهترين همنشين است ؟

 

14- خاطره ي زيارت خود را از شهرهاي زيارتي ايران بنويسيد .

 

--------------------------------------------------------------------------

 

درس هاي انشا / اوّل راهنماي

 

 درس بيستم : داستان هاي رمزي ونمادين

 

داستان نويسان با استفاده از تخيّل و آوردن شخصيّت هاي غير انسان ، ذهن ما را وا مي دارند تا شبيه آن ها را در جامعه و اطراف خود پيدا کنيم .اين گونه داستان ها را « داستان هاي رمزي و نمادين » مي گويند .

 

نکته ها :

 

1-   استفاده از نماد در نوشته ، باعث تاثير بخشي بيش تر بر خواننده و قوّت اثرمي شود .

 

2-   يکي از راه هاي تقويت ذهن و پرورش قدرت نويسندگي ، مقايسه ي پديده ها و بيان شباهت ها و تفاوت هاي آن هاست . ص/196 و 197

 

تمرين :

 

1-   با ترکيبات زير جمله بسازيد .

 

 

 

حرکات جالب :

 

بازوان آهنين :

 

جمعيّت زياد :

 

صداي خشن :

 

طرّاحي و برنامه ريزي :

 

نگاه موذيانه :

 

موضوع :

 

1-   داستاني درباره ي حيوانات يک جنگل بنويسيد .

--------------------------------------------------------------------------

درس هاي انشا / اوّل راهنمايي

 

درس بيست و يکم : ترجمه

 

اگر بخواهيم با ادبيّات کشورهاي ديگر آشنا شويم ، بايد آثار آنان را به زبان فارسي ترجمه کنيم . به کسي که ترجمه مي کند مترجم مي گويند . مترجم بايد به دوزبان يعني زباني که از ان ترجمه مي کند و زباني که به آن ترجمه مي شود کاملاً آشنا و مسلّط باشد . مترجمان هنگام ترجمه از منابعي مانند فرهنگ لغت ، دائره المعارف ،فرهنگ نامه و ... استفاده مي کنند . ص/203

 

موضوع انشا:

 

1-   يک داستان ترجمه شده ي خارجي را تهيّه کنيد و در کلاس بخوانيد.

 

2-   نامه اي به رئيس جمهور بنويسيد .

 

3-    نامه اي به يک کودک فلسطيني بنويسيد .

 

4-   به يک نوجوان غير ايراني نامه اي بنويسيد و يکي از شاعران ويا نويسندگان ايراني را به او معرّفي کنيد .